Για τους περισσότερους (κυρίως όσους δεν κατάγονται από την Κρήτη) ο διαχωρισμός δεν είναι σαφής.

Κάνοντας μια έρευνα στο διαδίκτυο βρίσκει κανείς ότι το 1989 ψηφίστηκε ο με αρ. 1576/89 κανονισμός της ΕΟΚ για τα οινοπνευματώδη ποτά στον οποίο οι Τούρκοι κατοχύρωσαν το όνομα «raki» και οι Έλληνες τα ονόματα ‘τσίπουρο Τυρνάβου, τσίπουρο Μακεδονίας, τσίπουρο Θεσσαλίας και τσικουδιά Κρήτης. Συνεπώς από το 1989 η ρακή στην Ελλάδα λέγεται πια επίσημα τσικουδιά, αν και η ονομασία ρακή είναι ελληνική λέξη“.*

Όχι και τόσο ευχάριστη είδηση σωστα;

Η τσικουδιά ή ρακή πήρε την ονομασία της από το απόσταγμα που παράγεται από κρητικά σταφύλια (κρητικά στράφυλα από ρώγες ή αρχαία ελληνικά ραξ ή ιωνικά ρωξ  – ρώγες σταφυλιών, από το ραξ  > ρακή), την προσφωνούμε όμως και τσικουδιά μιας και τα στέμφυλα στην Κρήτη λέγονται και τσίκουδα.

Πέρα από τη ρίζα της λέξης όμως η τσικουδιά για τους Κρητικούς είναι ένδειξη φιλίας και ευγένειας αλλά αποτελεί και εργαλείο κοινωνικής επικοινωνίας. Με την τσικουδιά οι Κρητικοι εύχονται, υποδέχονται, συλληπουνται, συζητούν και χωρατεύουν στα καφενεία. Για αυτό το λόγο δεν υπάρχει σπιτικό χωρίς ένα μπουκάλι τσικουδιά διαθέσιμο ανα πάσα στιγμή! Αν αρνηθείς κέρασμα σε σπίτι Κρητικού θεωρείται αγένεια ή έχθρα και η όλη διαδικασία αποτελεί μια τελετουργία της οποίας σκοπός  της είναι η ευχάριστη συναναστροφή και να δείξει την καλή διάθεση του οικοδεσπότη.

Η τσικουδιά θεωρείται η βασίλισσα τον ποτών γιατί είναι αγνή. Δεν έχει χρωστικές και βιομηχανικές αλκοόλες. Παρέχει αγχολυτικές και χαλαρωτικές ιδιότητες αλλά βοηθά στην όρεξη, χώνεψη και στην θερμοκρασία του σώματος.

Η τσικουδιά αν και ανήκει στα δυνατά αλκοολούχα ποτά λειτουργεί ευεργετικά στην υγεία του ανθρώπου, εφόσον η κατανάλωση γίνεται  με σύνεση (1 με 2 ποτηράκια την ημέρα ). Ενδεικτικά η τσικουδιά:

  • Η παρουσία της αλκοόλης προκαλεί αγγειοδιαστολή και μειώνει την αρτηριακη πιεση.
  • Έχει αντιμικροβιακές ιδιότητες.
  • Βελτιώνει τα επίπεδα των παραγόντων κινδύνου για καρδιαγγειακά νοσήματα (δείκτη μάζας σώματος, ολική χοληστερόλη, LDL, HDL, τριγλυκερίδια, γλυκόζη, ινσουλίνη).
  • Μειώνει την συγκολλητική ικανότητα των αιμοπεταλίων, των μορίων του αίματος που είναι υπεύθυνα για τις θρομβώσεις.

Ρακή ή τσικουδιά, αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής των Κρητικών καθώς και μια ολόκληρη τοπική φιλοσοφία του τόπου.

“ΟΠΟΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΑ ΔΕΝ ΘΕΡΑΠΕΥΕΤΑΙ ΜΕ ΤΣΙΚΟΥΔΙΑ, ΕΙΝΑΙ ΣΟΒΑΡΗ”. – λαϊκό ρητό.

* Του ΑΔΑΜΑΝΤΙΟΥ (ΜΑΚΗ) ΚΡΑΣΑΝΑΚΗ(Προέδρου Κρητων Α. Παρασκευής Αττικής, Δ/ντη Υπ. Πολιτισμού)